Beschuldigingen van valsheid in geschrifte vereisen zorgvuldige onderbouwing en kunnen rectificatie vereisen.

Rechtbank Midden-Nederland · 18 december 2024 · Kort geding · Civiel recht

Onrechtmatige perspublicaties, rectificatie, delisting, herhalingsverbod.

Rechtsvraag

Was de publicatie en herhaling van beschuldigingen van valsheid in geschrifte en een 'opzetje' om subsidiegeld aan publieke middelen te onttrekken door Mediahuis Noord jegens [eisers] c.s. onrechtmatig?

Regel

  • art. 6:162 BW (Onrechtmatige daad)
  • art. 8 EVRM (Recht op eerbiediging van privéleven, familie- en gezinsleven)
  • art. 10 lid 1 EVRM (Vrijheid van meningsuiting)
  • art. 10 lid 2 EVRM (Beperkingen op vrijheid van meningsuiting)
  • art. 6 lid 2 EVRM (Onschuldpresumptie)

Toepassing

  • art. 6:162 BW (Onrechtmatige daad) De beschuldigingen van valsheid in geschrifte en een 'opzetje' jegens [eiser sub 3] zijn als onrechtmatig beoordeeld omdat er onvoldoende feitelijke basis voor deze beschuldigingen was, en het vermoeden van onschuld zwaarder weegt. Ten aanzien van [eiser sub 1] en [eiser sub 2] was alleen de beschuldiging van valsheid in geschrifte onrechtmatig. De journalistieke plicht tot zorgvuldigheid en wederhoor is onvoldoende nageleefd.
  • art. 8 EVRM (Recht op eerbiediging van privéleven, familie- en gezinsleven) Het belang van [eisers] om niet op lichtvaardige wijze te worden blootgesteld aan ernstige beschuldigingen weegt zwaarder dan de vrijheid van meningsuiting van Mediahuis Noord c.s. De ernstige aard van de beschuldigingen heeft een negatieve impact op de persoonlijke en professionele levenssfeer van [eisers].
  • art. 10 lid 1 EVRM (Vrijheid van meningsuiting) Hoewel de pers de vrijheid heeft om misstanden aan de kaak te stellen, moet dit zorgvuldig gebeuren. In dit geval was de beschuldiging van valsheid in geschrifte niet voldoende gefundeerd, wat de vrijheid van meningsuiting beperkt.
  • art. 10 lid 2 EVRM (Beperkingen op vrijheid van meningsuiting) De beperking op de vrijheid van meningsuiting is gerechtvaardigd omdat de beschuldigingen zonder voldoende feitelijke basis zijn gedaan, waardoor de eer en goede naam van [eisers] onnodig is geschaad.
  • art. 6 lid 2 EVRM (Onschuldpresumptie) De beschuldiging van valsheid in geschrifte is in strijd met de onschuldpresumptie omdat er geen strafrechtelijke vervolging of veroordeling heeft plaatsgevonden, en de beschuldiging is als feit gepresenteerd zonder voldoende bewijs.

Conclusie

De rechtbank concludeert dat de beschuldigingen van valsheid in geschrifte en een 'opzetje' om subsidiegeld aan publieke middelen te onttrekken onrechtmatig zijn ten aanzien van [eiser sub 3], en de beschuldiging van valsheid in geschrifte is onrechtmatig ten aanzien van [eiser sub 1] en [eiser sub 2]. Mediahuis Noord c.s. moet rectificaties plaatsen en wordt verboden deze beschuldigingen te herhalen op basis van de huidige feiten.

Partijen en standpunten

  • Eiser: [Eiser sub 1, Eiser sub 2, Eiser sub 3]
  • Gedaagde: [Mediahuis Noord B.V., Gedaagde sub 2, Gedaagde sub 3]

Eisers stellen dat Mediahuis Noord c.s. hen onrechtmatig beschuldigen van valsheid in geschrifte en misbruik van publieke middelen en eisen rectificatie en schadevergoeding.

Mediahuis Noord c.s. betwisten de onrechtmatigheid van de beschuldigingen en stellen dat zij handelden in journalistieke vrijheid om misstanden aan te kaarten.

Wetsartikelen

Tijdlijn

  1. 20-04-2015 [eiser sub 1] en [eiser sub 2] sluiten namens [bedrijf 1] een samenwerkingsovereenkomst met de Gemeente Groningen over het beheer van het Suikerterrein.
  2. 28-07-2017 De gemeente Groningen vestigt een opstalrecht ten behoeve van [bedrijf 2] op het Zeefgebouw, als onderdeel van de samenwerkingsovereenkomst.
  3. 12-10-2018 [eiser sub 1] en [eiser sub 2] tekenen namens [bedrijf 2] een dakgebruikersverklaring samen met [B] van [bedrijf 3] voor een subsidieaanvraag voor zonnepanelen.
  4. 14-02-2019 De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland verstrekt een subsidiebeschikking voor zonnepanelen aan [bedrijf 1], maar de subsidie wordt nooit uitbetaald omdat de zonnepanelen niet zijn geplaatst.
  5. 04-11-2019 De Gemeente Groningen dient een bezwaarschrift in tegen de subsidiebeschikking omdat zij eigenaar is van het Zeefgebouw en geen toestemming heeft gegeven voor de dakgebruikersverklaring.
  6. 19-09-2023 De Gemeente Groningen neemt [bedrijf 2] over.
  7. 28-11-2023 [eisers] c.s. brengen een dagvaarding uit tegen Mediahuis Noord c.s. wegens onrechtmatige publicaties.
  8. 06-12-2023 [eisers] c.s. dienen een akte in met producties 1 tot en met 47.
  9. 23-01-2024 Mediahuis Noord c.s. dienen een incidentele conclusie tot verwijzing en conclusie van antwoord in met producties 1 tot en met 9.
  10. 06-02-2024 [eisers] c.s. dienen een conclusie van antwoord in het incident in met productie 48.
  11. 20-02-2024 Mediahuis Noord c.s. dienen een akte uitlaten productie in.
  12. 13-03-2024 [eisers] c.s. dienen een antwoordakte in.