Uittredingsvordering ex artikel 2:343 BW vereist aantoonbare benadeling; aandeelhoudersrechten beschermd door redelijkheid en billijkheid.

Rechtbank Den Haag · 5 juni 2014 · Eerste aanleg - enkelvoudig · Civiel recht

Wettelijke geschillenregeling, vordering tot uittreding ex artikel 2:343 BW. Tevens vordert eiser vernietiging van twee besluiten: besluit tot uitgifte van aandelen en het besluit tot vaststelling van de uitgifteprijs. Vorderingen worden afgewezen. Dat eiser als aandeelhouder ‘op afstand’ is komen te staan is kennelijk zijn eigen keuze geweest. Voor de toekenning van (eenmalige) vergoedingen aan de bestuurder/medeaandeelhouder en aan de medeaandeelhouder (zonder wiens specifieke medische kennis de BV het concept van de ‘easy stitch’ niet had kunnen ontwikkelen, bestaat voldoende grond. Ondanks het feit dat de middelen om die uitkering te doen op dat moment nog niet beschikbaar waren en de uitkering feitelijk alleen mogelijk zou zijn als de aandeelhouders een kapitaalinjectie zouden doen, zijn de uitkeringen niet onverantwoord. Ondanks het feit dat de prijs voor de te emitteren aandelen niet op basis van een gedegen waardering tot stand is gekomen (en de waarde die tot uitgangpunt is genomen drastisch afwijkt van de in het kader van de private equity transactie genoemde waarde die is bestempeld als ‘premoney’) leidt dat niet tot de conclusie dat eiser als beknelde minderheidsaandeelhouder heeft te gelden. Eiser had zich eerder bereid getoond bij te dragen in de “historische” kosten en hij kon gebruik maken van zijn voorkeursrecht, waardoor geen verwatering zou zijn opgetreden. Eiser is bang dat, zonder aandeelhoudersovereenkomst met de door hem gewenste inhoud, in de toekomst geen uitkeringen zullen worden gedaan. De rechtbank wijst hem op de bescherming die eiser alsdan zal kunnen ontlenen aan hof Arnhem 26 mei 1992, NJ 1993/182 Uniwest, en op rb. Leeuwarden 25 augustus 2010, ECLI:NL:RBLEE:2010:BN5188, RO 2010/75. Ten aanzien van de gevorderde vernietiging: zowel de keuze voor kapitaalsuitbreiding als de vaststelling van de emissieprijs doorstaat de toetsing aan de redelijkheid en billijkheid van artikel 2:8 BW.

Rechtsvraag

Of [eiser] als aandeelhouder zodanig in zijn rechten is geschaad dat het voortduren van zijn aandeelhouderschap in redelijkheid niet meer van hem kan worden gevergd zodat hem de in artikel 2:343 lid 1 BW bedoelde uittredingsvordering toekomt.

Regel

  • Art. 2:343 BW (Uittreding van aandeelhouder)
  • Art. 2:15 BW (Vernietiging van besluiten van organen van rechtspersonen)
  • Art. 2:8 BW (Redelijkheid en billijkheid binnen rechtspersonen)

Toepassing

  • Art. 2:343 BW (Uittreding van aandeelhouder) [eiser] stelt dat hij als aandeelhouder op afstand is gezet en geen invloed meer heeft op de besluiten van de BV. De rechtbank oordeelt dat de grotere afstand het gevolg is van de oprichting van Mellon en de verdere ontwikkeling van de easy stitch. [eiser] heeft zelf ingestemd met de oprichting van Mellon en de inbreng van de easy stitch, waarmee hij op afstand zou komen te staan. Er is geen bewijs dat [eiser] tegen zijn zin in die positie is gekomen. Er zijn geen gronden voor uittreding omdat [eiser] zijn aandeelhouderschap redelijkerwijs moet kunnen voortzetten. (Rechtsoverwegingen 4.3 - 4.20)
  • Art. 2:15 BW (Vernietiging van besluiten van organen van rechtspersonen) De besluiten tot uitgifte van aandelen en vaststelling van de uitgifteprijs zijn genomen door de AV, met een meerderheid van stemmen. De rechtbank oordeelt dat de besluiten niet in strijd zijn met de redelijkheid en billijkheid en dat de prijsbepaling niet dusdanig onredelijk was dat deze vernietigd zou moeten worden. (Rechtsoverwegingen 4.11, 4.21)
  • Art. 2:8 BW (Redelijkheid en billijkheid binnen rechtspersonen) De rechtbank stelt dat de besluiten met inachtneming van de redelijkheid en billijkheid zijn genomen. Er zijn geen aanwijzingen dat [gedaagde sub 1] en [gedaagde sub 2] met hun stemgedrag [eiser] in een nadeliger positie hebben willen brengen. De rechtbank benadrukt dat de norm van redelijkheid en billijkheid bescherming biedt tegen misbruik van meerderheidsmacht. (Rechtsoverwegingen 4.9, 4.21)

Conclusie

De vordering van [eiser] tot uittreding als aandeelhouder wordt afgewezen. Er zijn onvoldoende gronden om te stellen dat hij in zijn rechten is geschaad zodanig dat voortzetting van zijn aandeelhouderschap niet meer van hem kan worden gevergd. De besluiten van de AV tot uitgifte van aandelen en vaststelling van de emissieprijs zijn niet vernietigbaar. [eiser] wordt veroordeeld in de proceskosten.

Partijen en standpunten

  • Eiser: [Naam van de eiser(s)]
  • Gedaagde: [Naam van de gedaagde(n)]

[eiser] vordert vernietiging van besluiten tot aandelenuitgifte en vaststelling uitgifteprijs, alsmede uitkoop door andere aandeelhouders wegens benadeling.

[gedaagde sub 1], [gedaagde sub 2] en de BV voeren aan dat de besluiten rechtmatig zijn genomen en dat [eiser] niet in zijn rechten is geschaad.

Wetsartikelen

Tijdlijn

  1. 23-12-2010 De besloten vennootschap MED-IP B.V. wordt opgericht, met als doel het ontwikkelen en vermarkten van medische innovaties. [eiser], [gedaagde sub 1] en [gedaagde sub 2] bezitten elk 1/3e van de aandelen.
  2. 29-11-2011 [gedaagde sub 1] wordt benoemd tot bestuurder van de BV.
  3. 27-01-2012 Tijdens een algemene vergadering van aandeelhouders wordt besloten dat de bezoldiging van de bestuurder wordt vastgesteld zodra voldoende financiering is gerealiseerd.
  4. 03-10-2012 [A] namens Thuja stuurt een e-mail aan [eiser], [gedaagde sub 1] en [gedaagde sub 2] waarin de BV gewaardeerd wordt op € 750.000,-.
  5. 10-10-2012 Een eerste concept term sheet wordt opgesteld waarin [gedaagde sub 1] als CEO op fulltime basis wordt genoemd en [eiser] en [gedaagde sub 2] als adviseurs voor 8 uur per week.
  6. 18-01-2013 [eiser] heeft een gesprek met [gedaagde sub 1] en [gedaagde sub 2] en stuurt daarna een e-mail waarin hij aangeeft dat hij alleen nog als aandeelhouder kan functioneren.
  7. 19-01-2013 Het e-mailadres van [eiser] bij de BV wordt afgesloten.
  8. Eind januari 2013 Een herziene term sheet wordt verspreid waarin geen compensation shares voor [eiser] zijn voorzien en hij geen rol als adviseur in de nieuwe vennootschap Mellon Medical BV zou vervullen.
  9. 28-02-2013 Tijdens de AV worden besluiten genomen over de oprichting van Mellon, de inbreng van easy stitch en het mandaat voor [gedaagde sub 1] om de deal te closen. Een beloning voor [gedaagde sub 1] wordt vastgesteld op € 15.000,- voor 2013.
  10. 11-04-2013 Mellon Medical BV wordt opgericht. [gedaagde sub 1] is enig bestuurder.
  11. 21-04-2013 [gedaagde sub 1] vraagt [eiser] en [gedaagde sub 2] om een kapitaalstorting van € 30.000,- per persoon.
  12. 23-05-2013 Tijdens de AV worden voorstellen voor het budget 2013, terugbetaling van leningen en kapitaalstorting besproken en aangenomen. [eiser] stemt tegen de kapitaalstorting.