YouTube mag misleidende en gevaarlijke medische informatie over Covid-19 verwijderen.

Rechtbank Amsterdam · 9 september 2020 · Kort geding · Civiel recht; Verbintenissenrecht

YouTube hoeft de door haar verwijderde video’s met interviews niet terug te plaatsen op het YouTube kanaal van Café Weltschmerz. Strikte toepassing door YouTube van haar beleid om uitsluitend content die in lijn is met de WHO en het RIVM toe te laten wordt te beperkt geacht, maar het gaat erom hoe YouTube haar beleid inzet. De interviews, waarin wordt gesteld dat het middel hydroxychloroquine werkt tegen Covid-19, worden als desinformatie aangemerkt en mochten door YouTube verwijderd worden.

Rechtsvraag

De kernvraag is of YouTube gerechtigd is om video's te verwijderen op basis van haar beleid tegen misleidende medische informatie over COVID-19, en of dit beleid een onrechtmatige beperking vormt van de vrijheid van meningsuiting van de eisers.

Regel

  • art. 7 lid 2, Verordening (EU) Brussel I bis (bevoegdheid Nederlandse rechter)
  • art. 4, Verordening (EU) Rome II (toepasselijk recht bij onrechtmatige daad)
  • Code of Practice on Disinformation van de Europese Commissie (richtlijnen voor online platforms om desinformatie tegen te gaan)
  • Horizontale werking van de vrijheid van meningsuiting (recht op vrijheid van meningsuiting toepassen op private partijen)

Toepassing

  • art. 7 lid 2, Verordening (EU) Brussel I bis (bevoegdheid Nederlandse rechter) De Nederlandse rechter is bevoegd omdat de vermeende schade zich in Nederland heeft voorgedaan. Dit wordt bevestigd door de contractuele relatie tussen YouTube en Café Weltschmerz, waarbij Nederlands recht van toepassing is.
  • art. 4, Verordening (EU) Rome II (toepasselijk recht bij onrechtmatige daad) Op basis van artikel 4 van de Verordening (EU) Rome II is Nederlands recht van toepassing omdat de schade zich in Nederland heeft voorgedaan.
  • Code of Practice on Disinformation van de Europese Commissie (richtlijnen voor online platforms om desinformatie tegen te gaan) YouTube heeft haar beleid tegen misleidende medische informatie over COVID-19 opgesteld in overeenstemming met de Code of Practice on Disinformation. Dit beleid verbiedt content die in strijd is met de medische informatie van de WHO of lokale gezondheidsinstanties zoals het RIVM.
  • Horizontale werking van de vrijheid van meningsuiting (recht op vrijheid van meningsuiting toepassen op private partijen) Hoewel YouTube een private partij is, moet zij bij het modereren van content rekening houden met de vrijheid van meningsuiting. De rechter oordeelde dat een strikte toepassing van het beleid om alleen content toe te laten die overeenstemt met de visie van de WHO en het RIVM te beperkt is en niet strookt met het recht op vrijheid van meningsuiting.

Conclusie

De voorzieningenrechter heeft de vorderingen van de eisers afgewezen. YouTube's beleid tegen misleidende medische informatie over COVID-19 is in lijn met de Europese richtlijnen en vormt geen ongeoorloofde inbreuk op de vrijheid van meningsuiting. De rechter oordeelde dat de verwijderde video's onjuiste en mogelijk schadelijke informatie bevatten en dat YouTube gerechtigd was deze te verwijderen. De eisers werden veroordeeld in de proceskosten.

Partijen en standpunten

  • Eiser: [eiser 1], [eiser 2]
  • Gedaagde: Google Ireland Limited, Google Netherlands B.V.

Eisers vorderen dat YouTube de verwijderde video's terugplaatst, het beleid tegen misleidende medische informatie over Covid-19 buiten werking stelt, proceskosten en nakosten vergoedt. Zij stellen dat YouTube met de verwijdering van de video's wanprestatie pleegt en hun recht op vrijheid van meningsuiting schendt.

YouTube stelt dat de video's in strijd zijn met hun beleid tegen misleidende medische informatie over Covid-19. Dit beleid is opgesteld om schadelijke en gevaarlijke informatie te voorkomen, in lijn met de adviezen van de WHO en het RIVM. YouTube heeft het recht om beleidsmatige keuzes te maken en bepaalde content te weigeren.

Tijdlijn

  1. 20-05-2020 YouTube heeft haar Communityrichtlijnen aangevuld met het 'Beleid tegen misleidende medische informatie over COVID-19'.
  2. 29-05-2020 [eiser 1] heeft een interview met [eiser 2] gehouden over het gebruik van Hydroxychloroquine als behandeling voor COVID-19, dat op het YouTube kanaal van Café Weltschmerz is geplaatst. Dit interview werd vier dagen na plaatsing door YouTube verwijderd.
  3. 03-07-2020 [eiser 1] heeft een tweede interview met [eiser 2] gehouden waarin zij het verbod op Hydroxychloroquine door de inspectie en andere medische oplossingen voor COVID-19 bespraken. Dit interview werd twee dagen na plaatsing door YouTube verwijderd.
  4. [04-07-2020] YouTube heeft Café Weltschmerz van de verwijderingsbeslissingen op de hoogte gebracht met een standaardnotificatie, waarbij zij heeft verwezen naar de mogelijkheid tegen de beslissing bezwaar te maken.
  5. 10-08-2020 [eiser 1] en [eiser 2] hebben een dagvaarding ingediend tegen YouTube, waarin zij vorderen dat de verwijderde video's worden teruggeplaatst en het beleid tegen misleidende medische informatie over COVID-19 buiten werking wordt gesteld.
  6. 26-08-2020 Op de zitting van 26 augustus 2020 hebben eisers de vorderingen zoals omschreven in de dagvaarding toegelicht en heeft YouTube verweer gevoerd. Beide partijen hebben producties en een pleitnota ingediend.
  7. 09-09-2020 De voorzieningenrechter van de Rechtbank Amsterdam heeft vonnis gewezen, waarbij de gevraagde voorzieningen zijn geweigerd en eisers zijn veroordeeld in de proceskosten aan de zijde van YouTube, begroot op € 1.636,=.