Ontvankelijkheid van collectieve actie moet ex nunc worden getoetst in WAMCA-procedures.
Collectieve actie over privacyschendingen- plaatsing van cookies en opbouwen profielen- ontvankelijkheid- toetsing ex nunc
Rechtsvraag
De centrale juridische vraag is of Stichting The Privacy Collective (TPC) ontvankelijk is in haar vorderingen tegen Oracle en Salesforce wegens privacyschendingen en of zij voldoet aan de representativiteits- en waarborgvereisten zoals gesteld in art. 3:305a BW.
Regel
- art. 3:305a lid 2 BW (Representativiteits- en waarborgvereisten voor stichtingen die collectieve vorderingen indienen)
- art. 1018c lid 1 onder a Rv (Beschrijving van gebeurtenissen in de inleidende dagvaarding)
- art. 1018c lid 5 sub b en c Rv (Efficiëntie en effectiviteit van de procedure en summierlijke ondeugdelijkheid van de vordering)
- art. 6:106 lid 1, onder b, BW (Schadevergoeding voor immateriële schade bij aantasting in de persoon)
- art. 82 AVG (Recht op schadevergoeding voor inbreuk op de AVG)
Toepassing
- art. 3:305a lid 2 BW (Representativiteits- en waarborgvereisten voor stichtingen die collectieve vorderingen indienen) TPC heeft een voltallig bestuur en raad van toezicht die uit ter zake kundige personen bestaan. De financieringsovereenkomst met de procesfinancier is voldoende transparant en de belangen van de procesfinancier lopen parallel met die van TPC. De maatregelen voor inspraak van de achterban, zoals nieuwsbrieven, AMA-sessies en een klankbordgroep, zijn voldoende. De steun van maatschappelijke organisaties en de likes op de website van TPC zijn eveneens voldoende om aan te tonen dat er een niet te verwaarlozen aantal personen achter deze actie staat.
- art. 1018c lid 1 onder a Rv (Beschrijving van gebeurtenissen in de inleidende dagvaarding) De gebeurtenissen waarop de vorderingen van TPC betrekking hebben zijn voldoende omschreven. Dit omvat de verzameling van persoonsgegevens van naar schatting 10 miljoen in Nederland wonende internetgebruikers door Oracle en Salesforce, de verwerking van deze gegevens in gedetailleerde profielen, en de verkoop van deze profielen aan derden voor gepersonaliseerde advertenties.
- art. 1018c lid 5 sub b en c Rv (Efficiëntie en effectiviteit van de procedure en summierlijke ondeugdelijkheid van de vordering) De collectieve actie is efficiënter en effectiever dan het instellen van individuele vorderingen, gezien het grote aantal betrokken personen en de gemeenschappelijke feitelijke en rechtsvragen. De vordering is niet summierlijk ondeugdelijk, omdat nader debat en/of bewijslevering nodig zijn om de feitelijke stellingen van TPC te beoordelen.
- art. 6:106 lid 1, onder b, BW (Schadevergoeding voor immateriële schade bij aantasting in de persoon) De enkele omstandigheid dat onrechtmatig is gehandeld, is niet voldoende om een recht op immateriële schadevergoeding te doen ontstaan. Er moet daadwerkelijk schade zijn geleden, en de aard en ernst van de normschending moeten meebrengen dat de nadelige gevolgen daarvan voor de benadeelde zo voor de hand liggen dat een aantasting in de persoon kan worden aangenomen.
- art. 82 AVG (Recht op schadevergoeding voor inbreuk op de AVG) Voor het ontstaan van een recht op immateriële schadevergoeding volgens art. 82 AVG is vereist dat daadwerkelijk schade is geleden. De enkele inbreuk op de AVG volstaat niet. De mogelijkheid van vergoeding van immateriële schade moet nader worden onderzocht, mogelijk door het stellen van prejudiciële vragen.
Conclusie
Het hof concludeert dat TPC ontvankelijk is in haar vorderingen. TPC voldoet aan de representativiteits- en waarborgvereisten van art. 3:305a BW. De collectieve actie is efficiënter en effectiever dan individuele vorderingen, en de vorderingen zijn niet summierlijk ondeugdelijk. De zaak zal verder worden behandeld en partijen krijgen de gelegenheid om zich uit te laten over de vervolgstappen tijdens een regiezitting.
Partijen en standpunten
- Eiser: Stichting The Privacy Collective
- Gedaagde: Oracle Nederland B.V., SFDC Netherlands B.V., Oracle Corporation, Oracle America, Inc., Salesforce.com, Inc.
TPC heeft massaschadeclaims ingediend tegen Oracle en Salesforce wegens privacyschendingen door het plaatsen van cookies en het opbouwen en gebruiken van profielen van internetgebruikers voor gerichte reclame. TPC eist verklaringen voor recht, ge- en verboden, en veroordeling tot betaling van € 5 miljard, althans € 500 per persoon van haar achterban.
Oracle en Salesforce betwisten de feitelijke stellingen van TPC en voeren aan dat zij geen verwerkingsverantwoordelijken of datahandelaren zijn. Zij stellen dat cookies door websitehouders worden geplaatst en dat zij slechts hulpmiddelen bieden voor het creëren van interesseprofielen.
Wetsartikelen
- art. 3:3:305a BW
- art. 1018c lid 5 Rv
- art. 3:3:305a lid 2 BW
- art. 1018c lid 1 Rv
- art. 1018e lid 2 Rv
- art. 3:3:305a lid 3 BW
- art. 3:3:305a lid 1 BW
- art. 6:6:106 lid 1 BW
- art. 82 AVG
- art. 80 lid 2 AVG
- art. 7:7:907 BW
- art. 1018i lid 2 Rv
Tijdlijn
- 29-05-2020 Stichting The Privacy Collective (TPC) is opgericht en de statuten zijn vastgesteld.
- 03-06-2020 TPC stuurt aangetekende brieven aan Oracle en Salesforce waarin zij hen aansprakelijk stelt voor privacyschendingen en uitnodigt voor onderhandelingen.
- 03-07-2020 Er vindt overleg plaats tussen TPC en Salesforce naar aanleiding van de aansprakelijkstelling.
- 07-07-2020 Er vindt overleg plaats tussen TPC en Oracle naar aanleiding van de aansprakelijkstelling.
- 28-03-2022 TPC dagvaardt Oracle en Salesforce in hoger beroep bij het gerechtshof Amsterdam tegen het vonnis van de rechtbank Amsterdam van 29 december 2021.
- 08-02-2024 Mondelinge behandeling vindt plaats bij het gerechtshof Amsterdam. TPC, Oracle en Salesforce lichten hun standpunten toe.
- 15-03-2024 Oracle maakt gebruik van de mogelijkheid om opmerkingen te maken over het proces-verbaal van de mondelinge behandeling.
- 21-03-2024 TPC maakt gebruik van de mogelijkheid om opmerkingen te maken over het proces-verbaal van de mondelinge behandeling.
- 18-06-2024 Het gerechtshof Amsterdam vernietigt het vonnis van de rechtbank en verklaart TPC ontvankelijk in haar vorderingen.
- 05-08-2024 Het gerechtshof plant een regiezitting om met partijen te overleggen over de vervolgstappen in de procedure.