Bestuurdersaansprakelijkheid bij wanprestatie vereist ernstig persoonlijk verwijt, tenzij verjaring of onvoldoende facturering.

Rechtsvraag

Is [gedaagde 2] persoonlijk aansprakelijk voor de onbetaalde vergoedingen die Scoezh verschuldigd is aan Buma en Sena voor het gebruik van auteursrechten en naburige rechten, en zo ja, voor welk bedrag?

Regel

• Artikel: art. 2:11 BW. Wet: Burgerlijk Wetboek (BW). Omschrijving: Bestuurdersaansprakelijkheid voor onbehoorlijk bestuur dat tot faillissement heeft geleid.
• Artikel: art. 6:162 BW. Wet: Burgerlijk Wetboek (BW). Omschrijving: Onrechtmatige daad, aansprakelijkheid voor schade door onrechtmatig handelen.
• Artikel: art. 3:310 BW. Wet: Burgerlijk Wetboek (BW). Omschrijving: Verjaring van vorderingen tot schadevergoeding.
• Artikel: art. 29 Fw. Wet: Faillissementswet (Fw). Omschrijving: Voortzetting van rechtsvorderingen na faillissement door de curator.
• Artikel: art. 6:119a BW. Wet: Burgerlijk Wetboek (BW). Omschrijving: Wettelijke handelsrente bij betalingsachterstanden in handelsovereenkomsten.
• Artikel: art. 10 Auteurswet (Aw). Wet: Auteurswet (Aw). Omschrijving: Rechten van auteurs en verplichtingen van gebruikers van auteursrechtelijk beschermd materiaal.
• Artikel: art. 2 Wet op de naburige rechten (Wnr). Wet: Wet op de naburige rechten (Wnr). Omschrijving: Rechten van uitvoerende kunstenaars en producenten van fonogrammen.

Toepassing

• art. 2:11 BW (Bestuurdersaansprakelijkheid) [Gedaagde 2] wordt als feitelijk beleidsbepaler en indirect bestuurder van Scoezh aansprakelijk gehouden voor de schulden van Scoezh aan Buma en Sena. De rechtbank stelt vast dat [gedaagde 2] bewust heeft toegestaan dat Scoezh haar betalingsverplichtingen niet nakwam en dat hij Scoezh heeft verstoken van inkomsten, waardoor faillissement onvermijdelijk werd. Dit wordt gezien als ernstig verwijtbaar handelen, wat de aansprakelijkheid van [gedaagde 2] rechtvaardigt (rechtsoverwegingen 3.70-3.76).
• art. 6:162 BW (Onrechtmatige daad) De rechtbank oordeelt dat [gedaagde 2] onrechtmatig heeft gehandeld door Scoezh structureel haar betalingsverplichtingen te laten negeren, ondanks gerechtelijke uitspraken en vaststellingsovereenkomsten. Dit handelen heeft direct geleid tot schade voor Buma en Sena, die daardoor geen vergoedingen ontvingen voor het gebruik van hun rechten (rechtsoverwegingen 3.70-3.75).
• art. 3:310 BW (Verjaring) De rechtbank oordeelt dat de vorderingen van Buma en Sena op [gedaagde 2] voor schade geleden vóór 23 november 2011 zijn verjaard. Buma en Sena waren al in 2010 bekend met zowel de schade als de aansprakelijke persoon ([gedaagde 2]), waardoor de verjaringstermijn van vijf jaar is verstreken. Dit betekent dat alleen schade na 23 november 2011 voor verificatie in aanmerking komt (rechtsoverwegingen 3.77-3.82).
• art. 29 Fw (Voortzetting rechtsvorderingen na faillissement) De curator van [gedaagde 2] heeft de procedure voortgezet voor zover de vorderingen de faillissementsboedel betreffen. Dit betekent dat de vorderingen van Buma en Sena tegen [gedaagde 2] kunnen worden ingediend ter verificatie in het faillissement van [gedaagde 2] (rechtsoverwegingen 1.2, 2.1, 3.9).
• art. 6:119a BW (Wettelijke handelsrente) De rechtbank stelt vast dat de overeenkomsten tussen Buma/Sena en Scoezh handelsovereenkomsten zijn, waardoor de wettelijke handelsrente van toepassing is op achterstallige betalingen. De rechtbank begroot de verschuldigde rente op basis van deze bepaling (rechtsoverwegingen 3.34-3.35, 3.87).
• art. 10 Auteurswet (Aw) en art. 2 Wet op de naburige rechten (Wnr) Buma en Sena zijn gerechtigd tot vergoedingen voor het gebruik van auteursrechtelijk beschermd materiaal en naburige rechten. Scoezh was op grond van deze wetten verplicht om vergoedingen te betalen voor het uitzenden van muziek via radio en internet. Het niet nakomen van deze verplichtingen vormt de basis voor de vorderingen van Buma en Sena (rechtsoverwegingen 2.2, 3.10-3.68).

Conclusie

De rechtbank oordeelt dat [gedaagde 2] persoonlijk aansprakelijk is voor de schade die Buma en Sena hebben geleden door het onbetaald laten van de vergoedingen voor het gebruik van auteursrechten en naburige rechten. De vordering van Buma wordt vastgesteld op €50.292,38 en de vordering van Sena op €50.210,97. Deze bedragen kunnen worden ingediend ter verificatie in het faillissement van [gedaagde 2]. Daarnaast wordt [gedaagde 2] verboden om verdere inbreuk te maken op de rechten van Buma en Sena.

Partijen en standpunten

• Eiser: Vereniging Buma, Stichting ter Exploitatie van Naburige Rechten (Sena)
• Gedaagde: Stichting Commerciële Omroep Exploitatie ZuidHolland (SCOEZH), [gedaagde 2], Holding B.V., curator in het faillissement van [gedaagde 2]

Eisers stellen dat gedaagden, met name [gedaagde 2] als feitelijk beleidsbepaler van SCOEZH, aansprakelijk zijn voor wanprestatie door SCOEZH door het niet betalen van vergoedingen voor muziekgebruik (auteursrechten en naburige rechten) en nalaten van opgaveverplichtingen. Eisers vorderen een inbreukverbod, vaststelling van vorderingen in het faillissement van [gedaagde 2], en vergoeding van proceskosten.

Gedaagden betwisten de aansprakelijkheid van [gedaagde 2] en stellen dat vorderingen verjaard zijn. Daarnaast voeren zij aan dat SCOEZH geen webcasting verzorgde en dat bepaalde facturen niet verschuldigd zijn. Ook wordt betwist dat [gedaagde 2] persoonlijk ernstig verwijtbaar heeft gehandeld.

Wetsartikelen

• art. 29 Fw
• art. 6:6:119a BW
• art. 6:6:119 BW
• art. 21 Rv
• art. 3:3:310 BW
• art. 3:3:307 lid 1 BW
• art. 3:3:317 lid 1 BW
• art. 3:3:310 lid 1 BW

Tijdlijn

1. 01-01-2001 [Gedaagde 2] begint als indirect bestuurder en feitelijk beleidsbepaler van Scoezh met de exploitatie van radiozender Fresh FM, waarbij muziek uit het Buma- en Sena-repertoire wordt uitgezonden via ether en internet.
2. 23-05-2000 De rechtbank Den Haag veroordeelt Scoezh tot betaling van onbetaalde voorschotfacturen voor het uitzenden van Sena-repertoire op basis van een overeenkomst uit 1998 (zie 2.7 tussenvonnis).
3. 02-07-2008 De rechtbank Amsterdam verklaart voor recht dat Scoezh en [bedrijf] B.V. over de periode 2003-2007 vergoedingen aan Buma verschuldigd zijn (zie 2.10 tussenvonnis).
4. 26-05-2010 De rechtbank Amsterdam veroordeelt Scoezh tot betaling van voorschotvergoedingen en schadevergoeding voor muziekgebruik in de periode juli 2009 - december 2009 (zie 3.14). Geen hoger beroep ingesteld.
5. 01-10-2013 Sena, Scoezh en [gedaagde 2] sluiten een vaststellingsovereenkomst waarin afspraken worden gemaakt over betalingen voor muziekgebruik in etheruitzendingen en webcasting, en finale kwijting voor bepaalde periodes.
6. 11-06-2015 De rechtbank Den Haag wijst een vonnis waarin de nakoming van de vaststellingsovereenkomst tussen Sena en Scoezh wordt bevolen (zie 2.15 tussenvonnis). Scoezh voldoet niet aan dit vonnis.
7. 22-07-2015 Buma sommeert Scoezh tot betaling van voorschotfacturen uit de periode januari 2010 - december 2011 en stuit daarmee de verjaring van deze vorderingen (zie 3.24-3.25).
8. 22-07-2015 Buma factureert achteraf voorschotvergoedingen voor de periode 2012-2015 aan Scoezh, vanwege het uitblijven van betalingen en opgave van reclame-inkomsten (zie 3.30-3.32).
9. 27-05-2016 Buma verzendt facturen voor webcasting aan Scoezh voor de jaren 2010-2016 (zie 3.38).
10. 13-09-2016 De rechtbank Den Haag veroordeelt Scoezh in kort geding tot betaling van proceskosten aan Sena (zie 3.66).
11. 12-10-2016 De rechtbank Amsterdam veroordeelt Scoezh in kort geding tot betaling van proceskosten aan Buma (zie 3.41).
12. 23-11-2016 Buma en Sena brengen dagvaarding uit tegen Scoezh en [gedaagde 2], waarbij zij vorderen dat [gedaagde 2] persoonlijk aansprakelijk wordt gesteld voor de schulden van Scoezh en een inbreukverbod opleggen. De zaak krijgt nummer C/13/637492 / HA ZA 17-1098.