Minderheidsaandeelhouders kunnen door fusie onder uitkoopgrens worden gebracht, mits niet onevenredig benadeeld.

Hoge Raad · 14 september 2007 · Cassatie · Civiel recht; Ondernemingsrecht

Enquêteprocedure; onmiddellijke voorziening. Uitstoting minderheidsaandeelhouders via fusie niet in strijd met art. 2:8, 2:92, 2:92a, 2:201 en 2:201a BW en met art. 1 Eerste Protocol bij het EVRM en art. 14 EVRM.

Rechtsvraag

Of de minderheidsaandeelhouders onrechtmatig worden benadeeld door de constructie van een driehoeksfusie die leidt tot de toepassing van de uitkoopregeling onder de 5% grens.

Regel

  • art. 2:92a BW (regeling voor uitkoop van minderheidsaandeelhouders bij bezit van ten minste 95% van de aandelen)
  • art. 2:201a BW (vergelijkbare regeling voor besloten vennootschappen)
  • art. 2:8 BW (redelijkheid en billijkheid tussen aandeelhouders)
  • art. 1 Eerste Protocol bij het EVRM (bescherming van eigendom)
  • art. 14 EVRM (verbod op discriminatie)

Toepassing

  • art. 2:92a BW (regeling voor uitkoop van minderheidsaandeelhouders bij bezit van ten minste 95% van de aandelen) De ondernemingskamer oordeelde dat de constructie van een driehoeksfusie, die niet enkel de uitkoop van minderheidsaandeelhouders beoogde, niet in strijd is met de uitkoopregeling. Het doel was mede om te voorkomen dat minderheidsaandeelhouders binnen het Tele2-concern op het niveau van een werkmaatschappij blijven bestaan. Dit is in lijn met de wettelijke regeling en de wetsgeschiedenis, die geen absolute bescherming biedt tegen dergelijke gedaantewisselingen van de vennootschap.
  • art. 2:201a BW (vergelijkbare regeling voor besloten vennootschappen) Dezelfde interpretatie geldt voor de regeling van besloten vennootschappen, waarbij de rechter slechts in beperkte gevallen de uitkoop kan afwijzen. De belangen van minderheidsaandeelhouders worden niet onevenredig benadeeld, aangezien de fusie ook andere legitieme doelen dient.
  • art. 2:8 BW (redelijkheid en billijkheid tussen aandeelhouders) De rechter oordeelde dat de minderheidsaandeelhouders niet onrechtmatig werden benadeeld door de fusie, aangezien deze niet enkel ten doel had hen uit te stoten. De fusie diende ook andere gerechtvaardigde doelen, zoals fiscale redenen en het vermijden van minderheidsaandeelhouders op werkmaatschappijniveau.
  • art. 1 Eerste Protocol bij het EVRM (bescherming van eigendom) De regeling voor uitkoop van minderheidsaandeelhouders, met inbegrip van de mogelijkheid van een driehoeksfusie, is niet in strijd met de bescherming van eigendom zoals vastgelegd in het EVRM. De constructie is wettelijk verankerd en er is voorzien in waarborgen ter bescherming van de minderheidsaandeelhouders.
  • art. 14 EVRM (verbod op discriminatie) Er is geen sprake van discriminatie in de toepassing van de uitkoopregeling en de driehoeksfusie, aangezien de wettelijke bepalingen en de bescherming die zij bieden uniform zijn toegepast en gerechtvaardigd zijn door legitieme zakelijke belangen.

Conclusie

De Hoge Raad verwerpt het beroep van Centaurus c.s. en oordeelt dat de constructie van de driehoeksfusie niet onrechtmatig is jegens de minderheidsaandeelhouders, gezien de gerechtvaardigde belangen van Tele2 en de wettelijke waarborgen die de rechten van minderheidsaandeelhouders beschermen.

Partijen en standpunten

  • Eiser: Centaurus Capital Limited, SG Amber Fund, Arnhold & S. Bleichroeder Advisers LLC, Mellon HBV Alternative Strategies Limited, Barclays Capital Securities Limited
  • Gedaagde: Versatel Telecom International N.V., Tele2 Finance B.V., Talpa Capital B.V., Stichting Belangenbehartiging Aandeelhouders Versatel Telecom International, Vereniging van Effectenbezitters

Eisers verzochten om een onderzoek naar het beleid van Versatel en vroegen om onmiddellijke voorzieningen tegen de uitvoering van een openbaar bod door Tele2 Finance.

Gedaagden betwistten de verzoeken, stelden dat de uitkoopregeling niet werd ontweken en dat de juridische fusie legitiem is.

Wetsartikelen

Tijdlijn

  1. 20-09-2005 Centaurus c.s. hebben een verzoekschrift ingediend bij de ondernemingskamer van het gerechtshof te Amsterdam om een onderzoek te bevelen naar het beleid van Versatel.
  2. 22-09-2005 Het verzoek om onmiddellijke voorzieningen werd behandeld tijdens een openbare zitting bij de ondernemingskamer. VEB diende zelfstandig een verzoek in.
  3. 27-09-2005 De ondernemingskamer wees het verzoek van Centaurus c.s. en VEB voor onmiddellijke voorzieningen af en stelde Versatel en belanghebbenden in staat om uiterlijk 1 november 2005 een verweerschrift in te dienen.
  4. 14-09-2005 Tele2 Finance bracht een openbaar bod uit op alle aandelen en converteerbare obligaties van Versatel.
  5. 09-09-2005 Tele2 Finance werd opgericht als indirecte dochtervennootschap van Tele2 AB in verband met het openbaar bod.
  6. 18-07-2005 Het openbaar bod van Tele2 Finance werd aangekondigd via een persbericht.
  7. 14-09-2007 De Hoge Raad verwerpt het cassatieberoep ingesteld door Centaurus c.s. en veroordeelt hen in de kosten van het geding.